top of page
ΠΑΠΑΥΕΡΚΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΣ
ΤΑΣΟΣ ΜΑΡΚΟΥ
ΟΧΙ
grivas55
13767315_10208674866404394_4709351725421905076_o
ΕΛΔΥΚ ΒΡΑΚΑΣ
τασσος παπαδοπουλοσ
ΣΗΜΕΑ ΕΛΗΝΗΚΙ ΠΑΤΡΗΣ ΚΥΠΡΟΥ
Ανδρέας Αρέστη
12522944_10154542566941988_2025522437328010567_n
ΕΥΑΓΟΡΑΣ ΠΑΛΛΗΚΑΡΙΔΗΣ
denksexnw7
12523885_1036625353050441_8338139095597581358_n
Kiriakos-Matsis
greek-flag-wind-part-series-36078593
12573156_1542092732772087_8233553511268743724_n
13692536_1371319412883028_7234027469146013113_n
I SURRENDER EOKA 1955

Η Κοφίνου Και η Αποχώρηση της Μεραρχίας


Αποτέλεσμα της Τουρκοανταρσίας του 1963-64, ήταν οι Τ/Κ να αποχωρήσουν από την κυβέρνηση, να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους στα ανάμεικτα χωριά και να εγκλειστούν σε θύλακες (Ιεροδιακόνου, 1970, p. 383).

Λόγω της συνεχιζόμενης Τουρκικής απειλής και των συνεχιζόμενων εχθροπραξιών, η Κυπριακή Δημοκρατία προχωρεί στη σύσταση της Εθνικής Φρουράς (Χριστοδουλίδης, 2009, p. 148). Έχοντας το πράσινο φως των ΗΠΑ, η Ελλάδα με πρωτοβουλίες του Έλληνα ΥΠ.ΑΜ. Πέτρου Γαρουφαλλιά προχωρά στη μυστική κάθοδο Ελληνικής Μεραρχίας στην Κύπρο (Συρίγος, 2013, p. 270).

Η κάθοδος της Μεραρχίας στην Κύπρο, για τις ΗΠΑ, ήταν μια κίνηση εξωτερικής εξισορρόπησης ισχύος μέσω ηγεμονικών συμμαχιών (με την Ελλάδα) για εξουδετέρωση της πολιτικής ισχύος του Μακαρίου. Δεν ήταν κάθοδος Ελληνικού στρατού, αλλά ΝΑΤΟ-ικής δύναμης, η οποία: α) Εξασφάλιζε τον έλεγχο του Μακαρίου, β) Έθετε φραγμό σε οποιεσδήποτε σκέψεις της Τουρκίας να εισβάλει στην Κύπρο, αποσιωπώντας έτσι τον κίνδυνο μιας Ελληνοτουρκικής σύγκρουσης καθώς επίσης και το ενδεχόμενο επέμβασης της ΕΣΣΔ στο πλευρό της Κύπρου, γ) Επέτρεπε την επιβολή μιας ΝΑΤΟ-ικής λύσης, παρά τις αντιδράσεις του Μακαρίου και του κομμουνιστικού ΑΚΕΛ (Συρίγος, 2013).

Την 21η Απριλίου 1967, οι συνταγματάρχες πρόλαβαν τους στρατηγούς και τον βασιλιά και κατέλυσαν τη δημοκρατία στην Ελλάδα (Stern, 1978). Χωρίς καμία διπλωματική προεργασία προσκάλεσαν σε συνομιλίες τους Τούρκους στον Έβρο, για να συζητήσουν το Κυπριακό βάσει των Σχεδίων Acheson. Στην πρώτη συνάντηση πρότειναν την Ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα σε αντάλλαγμα στρατιωτικής βάσης στην Τουρκία και προνόμια για τους Τ/Κ. Οι Τούρκοι το απέρριψαν (Κρανιδιώτης, 2008 Α, p. 444).

Τον Νοέμβριο του 1967, στον απόηχο των συνομιλιών στον Έβρο, εξελίχθηκαν τα αιματηρά επεισόδια στην Κοφίνου στην Κύπρο. Μετά την τουρκοανταρσία του 1963-64, η Κοφίνου εξελίχθηκε σε ισχυρό στρατιωτικό προπύργιο των Τουρκοκυπρίων. Ήταν μία διαρκής εστία επεισοδίων στην περιοχή. Συχνά, ένοπλοι Τουρκοκύπριοι απέκοπταν τις δύο οδικές αρτηρίες ( Λευκωσίας – Λεμεσού και Λεμεσού – Λάρνακας) ή πυροβολούσαν τα διερχόμενα αυτοκίνητα.

Η κυπριακή κυβέρνηση ζήτησε την επέμβαση του ΟΗΕ, αλλά η επέμβαση καθυστερούσε. Στις 15 Νοεμβρίου 1967 η Εθνική Φρουρά ανέλαβε να αποκαταστήσει την τάξη. Κοινιτοποιήθηκαν στρατιωτικές δυνάμεις, με άρματα μάχης, τεθωρακισμένα και πυροβολικό. Στις μάχες που ακολούθησαν σκοτώθηκαν 24 Τουρκοκύπριοι και 9 τραυματίστηκαν, ενώ οι απώλειες από πλευράς Ελληνοκυπρίων ήταν ένας νεκρός και δύο τραυματίες.

Η Τουρκία θεώρησε ότι αυτό ήταν το προοίμιο για ευρύτερες επιχειρήσεις εκκαθάρισης των Τ/Κ θυλάκων και προέβη σε ρηματική διακοίνωση στην Ελλάδα, όχι στην Κύπρο, ότι εάν δεν αποσυρόταν ο στρατηγός Γρίβας και η Μεραρχία και εάν δεν διαλυόταν η ΕΦ θα εισέβαλε στην Κύπρο. Τελικά, η Χούντα υπέκυψε. Ο Γρίβας και η Μεραρχία αποχώρησαν. Ο Μακάριος αντιστάθηκε. Η ΕΦ δεν διαλύθηκε (Συρίγος, 2013, p. 284).

Η απόσυρση της Μεραρχίας ήταν το λιγότερο των δύο κακών για τη Δύση. Η παρουσία της θα έβαζε την Τουρκία σε πειρασμό να εισβάλει την δεδομένη στιγμή, πράγμα που δεν επιθυμούσε η Δύση λόγω της σαφής προειδοποίησης της ΕΣΣΔ ότι δεν θα ανεχόταν κάτι τέτοιο. Η απουσία της θα το έκανε ευκολότερο στο μέλλον να εισβάλει, όχι όμως τη δεδομένη στιγμή.

Ήταν ξεκάθαρο ότι η μεραρχία δεν χρειαζόταν πλέον στο νησί, αφού δεν εξυπηρετούσε τους στρατηγικούς τους σχεδιασμούς. Οι αφόρητες πιέσεις που είχαν ασκηθεί στον Μακάριο, τόσο από τις δημοκρατικές, όσο και από τις χουντικές κυβερνήσεις, να δεχθεί τα δυτικά, διχοτομικά σχέδια λύσης δεν τελεσφόρησαν. Αυτός ήταν ο πραγματικός σκοπός της Μεραρχίας. Μοχλός πίεσης και ελέγχου του Μακάριου. Η παρουσία της ως αποτρεπτικός παράγοντας εισβολής της Τουρκίας ήταν παράπλευρο όφελος για την Κύπρο (Συρίγος, 2013, p. 285).

Τα κίνητρα αυτών που οργάνωσαν την επιχείρηση Κοφίνου το 1967 παραμένουν άγνωστα και αψυχολόγητα. Δυσβάσταχτα όμως ήταν τα αποτελέσματα για την Κυπριακή Δημοκρατία και σαφής η ευκολία με την οποία τα δέχθηκε η Ελληνική Χούντα. Η αποχώρηση της μεραρχίας άφηνε την Κύπρο απροστάτευτη. Η Τουρκία, σε μία κίνηση αύξησης της ισχύος της στο νησί, αξίωσε την απομάκρυνση του στρατηγού Γρίβα και της Μεραρχίας και τη διάλυση της ΕΦ για να μην εισβάλει. Με αυτό τον τρόπο η ισορροπία στρατιωτικών δυνάμεων στο νησί επέστρεφε σε αυτή του προνοούσε το σύνταγμα του 1960. Αυτό όμως ευνοούσε την Τουρκία η οποία, λόγω της εγγύτητας των Τουρκικών ακτών στην Κύπρο, μπορούσε ανά πάσα στιγμή να φέρει στο νησί όσο στρατό επιθυμούσε. Όπως και έκανε το 1974.









Αντώνης Κ. Σιβιτανίδης, M.Sc., B.Sc.


Comentários


Join our mailing list

Never miss an update

bottom of page